Over landsgrenzen heen inloggen met Europees erkende inlogmiddelen is recentelijk mogelijk gemaakt. Pas één jaar geleden werd er voor het eerst met een Duits inlogmiddel ingelogd bij het portaal van RVO.  Een mooi moment om terug te blikken op de recente ontwikkelingen rondom eIDAS en vooruit te kijken naar de toekomst.

Elf landen aangesloten, drie onderweg

Duitsland was lange tijd het enige land in Europa dat haar inlogmiddel had laten erkennen. Inmiddels is het aantal lidstaten dat één of meerdere erkende inlogmiddelen flink gestegen. Op dit moment hebben 11 lidstaten reeds 20 erkende inlogmiddelen.  Het merendeel hiervan is ook al op het Nederlandse eIDAS-netwerk aangesloten. Drie lidstaten zijn daarnaast in een vergevorderd stadium van de Europese erkenning (Denemarken, Litouwen en Slowakije). Zodra deze formeel zijn toegelaten, vindt ook hier een spoedige aansluiting plaats op het Nederlandse netwerk.
 

Landkaart Europa oktober 2019
Overzicht erkende inlogmiddelen

Snellere aansluiting dan verplicht

Wanneer een inlogmiddel officieel erkend is, hebben lidstaten maximaal twaalf maanden de tijd om het inlogmiddel aan te sluiten op hun lokale eIDAS-netwerk. Het beleid en de praktijk in Nederland is echter dat aansluiting ongeveer drie maanden na erkenning gerealiseerd is. Zo kan op dit moment reeds met inlogmiddelen van 8 lidstaten worden ingelogd bij dienstverleners die op het eIDAS-netwerk zijn aangesloten. Er zijn verschillende redenen die ertoe leiden dat de erkende inlogmiddelen van de resterende drie lidstaten nog niet op het Nederlandse netwerk zijn aangesloten:

  1. Nederland bied zelf haar inlogmiddelen niet via het lokale eIDAS-netwerk aan voor de Nederlandse markt;
  2. Tsjechië is technisch nog niet gereed om een koppeling met het Nederlandse eIDAS-netwerkt te maken;
  3. Portugal biedt in haar technische aansluiting tevens de mogelijkheid om een niet erkend inlogmiddel te selecteren. Dit vindt Nederland ongewenst.
     

Aantal diensten via eIDAS stijgt

Naast de aangesloten landen zijn er natuurlijk ook dienstverleners die via een makelaar aansluiten op het Nederlandse eIDAS-netwerk. Bijna iedere dag kunnen we nieuwe diensten verwelkomen. Inmiddels zijn 227 dienstverleners aangesloten met samen 344 verschillende diensten. Het merendeel van deze partijen gebruikt voor de identificatie van de bezoeker de Europese attributen (namen en geboortedatum) om de burger te identificeren.
Het aantal overheidsdienstverleners dat op basis van een bestaand BSN haar diensten aanbiedt stijgt de laatste maanden aanzienlijk. Vanaf maart is het mogelijk om in plaats van de Europese attributen een BSN te ontvangen (indien beschikbaar). De dienstverleners die op basis van het BSN werken zorgen voor bijna 50% van het verkeer op het eIDAS-netwerk. In totaal zijn ongeveer 500 dienstverleners geïdentificeerd die diensten moeten aanbieden via eIDAS. Ondanks de stijging zijn er dus ook nog stappen te maken.

Maandelijkse authenticaties stijgen explosief

Waar begin 2019 alleen nog maar met het Duitse inlogmiddel bij een beperkt aantal diensten kon worden ingelogd, was het vooral een handvol experts die maandelijks voor enkele authenticaties zorgde. Het toenemende aantal erkende inlogmiddelen en een ruimer aanbod in diensten zorgt de laatste maanden echter voor een explosieve groei van het aantal maandelijkse authenticaties. In mei waren dit 332 succesvolle inlogs, in augustus al 770 en de cijfers van oktober laten 1033 inlogs zien. Hierbij heeft vooral het publieke Belgische inlogmiddel aan bijgedragen. Wanneer binnenkort het in België populaire inlogmiddel ITsme de erkenning formeel afrond, wordt wederom een enorme sprong verwacht.

Autorisatielijst BSN

Om het BSN te ontsleutelen, heeft de dienstverlener een aantal sleutels nodig. Deze sleutels worden door Logius uitgegeven en door de makelaars verstrekt. Voorwaarde voor sleutelverstrekking is, dat de dienstverlener is opgenomen op de Autorisatielijst BSN. Deze lijst wordt beheerd door het Rijksinstituut voor Identiteitsgegevens. Zij hebben een proces uitgewerkt dat toetreding tot de lijst mogelijk maakt.  Zie dossier ´eIDAS-keten verstrekt nu ook privacy-vriendelijk BSN´.

Binnenkort ook eIDAS voor bedrijven?

In de nabije toekomst richten we ons op de vraag of dienstverlening aan bedrijven met buitenlandse inlogmiddelen ook mogelijk is. In het dossier ´Toegang verlenen aan Europese bedrijven´ leest u hier meer over.